هیسترکتومی در قم

هیسترکتومی به عمل جراحی برداشت کامل یا بخشی از رحم گفته می‌شود که معمولاً برای درمان بیماری‌های زنان مانند فیبروم‌های بزرگ، خونریزی‌های غیرقابل‌کنترل، آندومتریوز پیشرفته، سرطان رحم یا دهانه رحم و افتادگی شدید رحم انجام می‌شود. در این جراحی ممکن است فقط رحم برداشته شود یا در موارد پیشرفته‌تر، دهانه رحم، تخمدان‌ها و لوله‌های فالوپ نیز همراه آن خارج شوند. هیسترکتومی می‌تواند از راه شکم، واژن یا به‌صورت لاپاراسکوپی انجام شود و انتخاب روش مناسب به شرایط بیمار و نظر پزشک بستگی دارد. پس از این عمل، فرد دیگر امکان بارداری نخواهد داشت و ممکن است دچار تغییراتی مانند یائسگی زودرس (در صورت برداشتن تخمدان‌ها) یا تغییرات روانی و جنسی شود، به همین دلیل این جراحی معمولاً به‌عنوان آخرین گزینه درمانی در نظر گرفته می‌شود.

دکتر مرجان سخایی متخصص زنان و زایمان در قم در این باره توضیحاتی را در اختیار شما عزیزان قرار خواهد داد تا اطلاعات کافی در این خصوص کسب کنید. در ادامه با ما همراه باشید.

دلایل جراحی هیسترکتومی

دلایل رایج برای انجام جراحی هیسترکتومی عبارت‌اند از:

• فیبروم‌های رحمی بزرگ یا دردناک که باعث خونریزی شدید یا فشار بر اندام‌های مجاور می‌شوند
• خونریزی‌های غیرطبیعی رحم که به درمان دارویی یا سایر روش‌ها پاسخ نمی‌دهند
• آندومتریوز شدید که با درد مزمن لگنی و اختلال در عملکرد رحم همراه است
• سرطان رحم، دهانه رحم یا تخمدان که نیاز به برداشت کامل دستگاه تولیدمثل دارد
• افتادگی رحم (پرولاپس) که باعث جابجایی رحم به سمت واژن و ایجاد ناراحتی و اختلال در ادرار یا رابطه جنسی می‌شود
• عفونت‌های شدید لگنی یا آبسه‌های مقاوم به درمان که زندگی بیمار را تهدید می‌کنند
• بیماری آدنومیوز که در آن بافت داخلی رحم وارد عضله رحم شده و باعث درد و خونریزی شدید می‌شود
• تومورها یا ضایعات مشکوک که احتمال بدخیمی دارند و نیاز به برداشت رحم دارند

بیشتر بخوانید: علت خونریزی غیر طبیعی رحم ، تست پاپ اسمیر و کاربردهای آن

انواع هیسترکتومی

انواع هیسترکتومی بر اساس میزان بافت‌هایی که در حین جراحی برداشته می‌شوند، به چند دسته تقسیم می‌شود. انتخاب نوع هیسترکتومی به بیماری زمینه‌ای، شدت آن و نظر پزشک متخصص بستگی دارد:

۱. هیسترکتومی کامل (Total hysterectomy)
در این روش، کل رحم به‌همراه دهانه رحم (سرویکس) برداشته می‌شود. این نوع شایع‌ترین نوع هیسترکتومی است و اغلب برای درمان فیبروم‌ها، خونریزی‌های شدید یا سرطان دهانه رحم به‌کار می‌رود.

۲. هیسترکتومی جزئی یا ساب‌توتال (Subtotal or Partial hysterectomy)
در این جراحی فقط بدنه رحم برداشته می‌شود و دهانه رحم باقی می‌ماند. این روش در شرایطی انجام می‌شود که دهانه رحم سالم است و پزشک تمایل دارد ساختار طبیعی کف لگن تا حد ممکن حفظ شود.

۳. هیسترکتومی رادیکال (Radical hysterectomy)
این نوع گسترده‌ترین شکل هیسترکتومی است و معمولاً برای درمان سرطان رحم یا دهانه رحم انجام می‌شود. در این روش علاوه بر رحم و دهانه رحم، بافت‌های اطراف، بخشی از واژن، لیگامان‌ها و گره‌های لنفاوی نیز برداشته می‌شوند.

۴. هیسترکتومی با یا بدون برداشت تخمدان‌ها (Oophorectomy)
گاهی در کنار هیسترکتومی، تخمدان‌ها و لوله‌های فالوپ نیز برداشته می‌شوند. این تصمیم به وضعیت بیمار و احتمال درگیری تخمدان‌ها بستگی دارد.

• اگر تخمدان‌ها برداشته شوند: بیمار وارد یائسگی زودرس می‌شود.
• اگر تخمدان‌ها حفظ شوند: تولید هورمون ادامه دارد و برخی عوارض یائسگی به تعویق می‌افتد.

این تقسیم‌بندی به پزشکان کمک می‌کند تا مناسب‌ترین گزینه درمانی را برای بیمار با توجه به شرایط بالینی‌اش انتخاب کنند.

جراحی هیسترکتومی چگونه انجام می شود؟

این عمل به روش های مختلفی انجام می شود که با توجه به علت مراجعه و تاریخچه پزشکی بیمار نوع جراحی مشخص می شود. اگر ساکن شهر قم هستید می توانید برای مشاوره به دکتر مرجان سخایی مراجعه کنید.

هیسترکتومی شکمی

در این روش پزشک با برشی که در ناحیه شکم ایجاد می کند این عمل را انجام می دهد.

هیسترکتومی واژینال

در این روش پزشک با استفاده از برش کوچکی که در ناحیه واژن ایجاد می کند اقدام به جراحی می کند.

هیسترکتومی لاپاراسکوپی

در این روش با استفاده از لاپاراسکوپی که ابزاری با لوله نازک و سبک به همراه دوربین کوچک است که پزشک با استفاده از این ابزار می توان اعضای درون لگن را ببیند. در طی این جراحی، رحم از طریق برش کوچکی که در ناحیه شکم یا واژن ایجاد شده است برداشته می شود.

دوره نقاهت بعد از جراحی هیسترکتومی

باید گفت که دوره نقاهت بعد از جراحی هیسترکتومی طولانی است. ممکن است بیمار یک تا دو روز بعد از جراحی در بیمارستان بستری شود. البته در صورتی که این جراحی به دلیل ابتلا به سرطان باشد، ممکن است دوران بستری در بیمارستان طولانی تر باشد.

• بعد از هیسترکتومی ممکن است پزشک از شما بخواهد که از تخت بلند شده و کمی راه بروید.
• با توجه به نوع جراحی هیسترکتومی، زمان بازگشت به فعالیت های روزانه متفاوت است.
• بهبودی بعد از عمل جراحی شکمی معمولا ۴ تا ۶ هفته خواهد بود.
• در جراحی های واژینال یا لاپاراسکوپی دوره نقاهت و بهبودی بین ۳ تا ۴ هفته است.

مراقبت های بعد از عمل هیسترکتومی

در ادامه فهرست مهم‌ترین مراقبت‌های بعد از عمل هیسترکتومی رو به‌صورت مرتب و کاربردی برات نوشتم:

⚠️ توجه به علائم هشداردهنده مثل تب، خونریزی شدید، ترشح بدبو یا درد غیرعادی

🛌 استراحت کافی در هفته‌های اول بعد از عمل برای کمک به ترمیم بدن

🚶‍♀️ پیاده‌روی سبک از روز دوم برای پیشگیری از لخته شدن خون

💧 نوشیدن آب فراوان برای جلوگیری از یبوست و حفظ تعادل بدن

🍎 تغذیه سبک، پرفیبر و سالم شامل میوه‌ها، سبزیجات و غذاهای زود‌هضم

💊 مصرف دقیق داروهای تجویزشده مثل آنتی‌بیوتیک و مسکن طبق دستور پزشک

🚫 پرهیز از بلند کردن اجسام سنگین تا ۴ تا ۶ هفته

❌ عدم انجام رابطه جنسی تا زمانی که پزشک اجازه بده (معمولاً ۶ هفته)

🧼 رعایت بهداشت ناحیه برش یا واژن با آب ولرم و بدون صابون معطر

🚗 خودداری از رانندگی در هفته‌های اول، به‌خصوص در صورت درد یا سرگیجه

📅 مراجعه منظم به پزشک برای بررسی روند بهبود و کشیدن بخیه در صورت نیاز